भक्तपुरमा आज 'सकिमङ्गा 'पुन्ही मनाइँदै

भक्तपुरमा आज 'सकिमङ्गा 'पुन्ही मनाइँदै

भक्तपुर : खाद्यवस्तुको पनि पर्व हुन्छभन्दा धेरैलाई आश्चार्य लाग्न सक्ला। तर, आज भक्तपुरमा पिँडालुको पर्व मनाइदैछ। यो नेवार समुदायले मात्र मनाउने गर्छन्।

नेपालभाषमा सकि भनेको पिँडालु र मना भनेको उसिन्नुलाई भन्निछ । यसैले सकिमङ्गाको अर्थ पिँडालु उसिनेर खानु हो । यसदिन विभिन्न देवतालाई चढाउने पनि गरिन्छ । सकिमङ्गा पुन्हीका दिन साँझतिर मठमन्दिर, देवालय पीठमा विहारको चोकका जहाँ दाफा भजन संचालन भइरहको हुन्छ । ती ठाउँमा गुठी परिवार मिलेर बनाउने चलन छ ।

यो दिन जमिनमूनि फल्ने खानेकुराहरु खाने चलन छ । जस्तै पिडालु, सखरखण्ड । नेवारहरुले भने खाने मात्र नभइ बेलुकी दाफा भजनले आ-आफ्नो टोलका दाफा भजले नसा व्य ज्या (भुटेका अन्न र गेडागुडीको कला प्रदशनी) गरिन्छ । भटमास, मकै, गहुँ इत्यादी भुटेका गेडागुडीले मन्दिरको आकृति बनाएर प्रदशनी गर्ने गरिन्छ ।

संस्कृतिविद ओम धौभडेलले नेवार समुदायमा पत्येक १५ पन्ध्र दिनमा एउटा न एउटा पर्व आउने बताउँछन् । त्यसमध्ये सकिमङ्गा पुन्ही पनि एक महत्वपूर्ण पर्व रहेको उनी बताउँछन् । यसदिन विभिन्न ठाउँहरुमा मेला लाग्ने पनि गर्दछ । 

संस्कृतविद् धौभडेलका अनुसार यो पर्व मौसमसँग सम्बन्धित रहेको छ । जाडोयाम सुरु भएको संकेतको पर्वको रुपमा यो पर्व मनाउने उनी सुनाउँछन् । जाडो याममा तातोतातो पिडालु उसिनेर खाने चलनको रुपमा यो परम्परा सुरु भएको उनी बताउँछन् ।

पर्वका क्रममा यहाँका स्थानीयहरु यो दिन मकै, भटमास, बदामलगायतका गेडागुडी पनि भुटेर खाने गर्छन् । साथै सखरखण्ड, तरुल पनि पकाएर खाने गर्दछन् । पर्वको क्रममा मंगलबार बिहानदेखि ठाउँठाउँका महादेव, नारायण मन्दिरहरुमा  विशेष मेला पनि लागेको छ ।

यस क्रममा दिनभर जिल्लाको चागुनारायण मन्दिर, कमलविनायकस्थित यातु गणेश, काभ्रे र भक्तपुरको सिमानास्थित आशापुर महादेव, गुण्डुको अनन्तलिंगेश्वर, सिपाडोलको डोलेश्वरलगायतका मन्दिरमा विशेष मेला लागेको छ । 

यसदिन भक्तपुर नगरका ठाउँठाउँमा भुटेको मकै, भटमास, बदामलगायतका खाद्यान्नबाट भुइँमा विशेष प्रकारको पाचतल्ले मन्दिर आकारका चित्र बनाइने चलन छ । साथै यातु गणेशमा पनि यसैगरी भुटेको मकै, भटमासबाट भुइमा यातु महादेव बनाइने चलन छ ।

यस दिनको पर्वको अर्को विशेष आकर्षण भजन गाउनु पनि हो । यस क्रममा ठाउँठाउँका पाटीमा समूह -समूह मिलेर विभिन्न बाद्यबादनका साथ बाजागाजासहित भजन गाइएको छ । विशेषगरी बुढापाकाहरु ठाउँठाउँका पाटीमा बसेर भजनमा रमाउने गर्छन्। पर्वका क्रममा महिलाहरु ब्रत पनि बस्ने चलन छ । 


प्रतिक्रिया दिनुहोस !

लोकप्रिय

Unity

working together is no longer optional-it is a matter of compulsion

Annapurna Media Network has announced the Unity for Sustainability campaign which comes into force from January 1, 2022. The main aim of this campaign is to 'lead the climate change dialogue' working closely with all the stakeholders on sustainable development mode, particulary focusing on climate-change issues.