'क'बाट कर्णाली किन भनिन्न ?

'क'बाट कर्णाली किन भनिन्न ?

काठमाडौं: कर्णाली नेपालको एउटा अंशमात्र होइन, यो विषय हो, साहित्य लेख्नेका लागि, नाटक र चलचित्र बनाउनेका लागि अनि भाषण गर्ने नेताका लागि । यो मागिखाने भाँडो पनि हो, यसैलाई देखाएर डलर भित्र्याउनेका लागि ।

कर्णालीकै विषयमा फेरि एउटा नाटक बनेको छ । कर्णालीको विषयमा बनेका नाटकको संख्या थपिएको छ, तर त्यो ठाउँलाई कुनै असर पुगेको छैन । नरेश भण्डारको पुस्तक चाँदीको घेराको प्रभावबाट जन्मिएको नाटक 'चाँदीको घेरा' यतिबेला नेपाल पर्यटन बोर्डमा मञ्चन भइरहेको छ ।

कर्णालीमा जति कष्ट छ, यसले त्यति नै सम्भावना बोकेको छ । यी विषय नाटकमा नयाँ लाग्दैनन् । तर नाटकले औंला ठड्याएर सिंहदरबारलाई प्रश्न गरेको छ, 'कर्णालीको ३६ वर्ष आयु खोइ ?' यो विषय चित्तबुझ्दो छ ।

काठमाडौंमा बस्ने मानिसको औसत आयु ८२ वर्ष छ, जुन कर्णालीको हकमा ४६ वर्ष मात्र । काठमाडौंवासीभन्दा कर्णालीवासी ३६ वर्ष कम बाँच्छन् । उनीहरूको बाँच्न पाउने अधिकार राज्यले हनन् गरेको छ ।

लेखक नरेशले कलेज पढ्न काठमाडौं आएका बेला आफ्नी आमा गुमाएका थिए । त्यही कुरा उनको पुस्तकमा हुँदै नाटकसम्म समेटिएको छ । एक युवाले थुप्रै सपना देख्छ, सपनामा सम्भावनै सम्भावना देख्छ, तर राजधानी प्रवेश भएसँगै उसका सम्भावनायुक्त सपना हराउँदै जान्छन् । सुन्दरताको मूल्य चिनेर सुनौला सपना दिएर हुर्काएको सन्तानले कर्णालीलाई भुल्दै जान्छ ।

त्यसैले त कर्णालीको नियति सधैं सरकारी चामल र नुनको लाइन भएको छ । कर्णालीकै दुःखमा हुर्किएकाले त राजधानी आउनासाथ चटक्कै माया मार्छन् भने अरूले कर्णालीलाई के गर्न सक्लान् ? थुप्रै नेता जन्माएको कर्णालीलाई आफ्नै सन्तानले चिन्न नसकेको कुरा नाटकमा छ ।

नाटकले कर्णालीका धेरै समस्यालाई गुजुमुज्ज प्रस्तुत गरेको छ । कुनै एउटा कथालाई मात्र खुलेर प्रस्तुत गर्न सकेको भए नाटक अझ प्रभावकारी हुने थियो । कर्णालीको लवजलाई टपक्कै टिप्न सक्नु कलाकारको सबलता हो । नाटक एउटा लेखकको कर्णाली अध्ययनमा केन्द्रित छ ।

उसले कर्णालीलाई आफ्नै हिसाबले पढिरहेको छ र उतारिरहेको छ । लेखकको सपनामा पटकपटक एउटा बालक आउँछ । लेखकले उसलाई 'क'बाट कलम, 'क'बाट कमल लेखेर दिँदा दुवै पटक बालकले त्यो कागज च्यातिदिन्छ । त्यो सपनाले पिरोलिइरहेको लेखकले अन्त्यमा मात्र बालकको चाहना बुझ्छ, जब बालकले सोध्छ, 'कबाट कर्णाली किन भन्नैनौ ?' यो 'कन्सेप्ट' नाटकको सबैभन्दा बलियो पक्ष हो ।

बालक देशको भविष्य हो । उसले कर्णालीलाई चिनाउन खोजेको छ । कर्णालीलाई पहिलो स्थानमा ल्याउन खोजेको छ । लेखकको भूमिकामा राम केएसी देखिएका छन् । नाटकमा टेलिभिजन कार्यक्रमको दृश्यमा पत्रकारको भूमिकामा देखिएका महावीर विश्वकर्मा आफैं पनि सञ्चारकर्मी भएकाले यो चरित्र निकै सुहाएको छ ।

सम्भावना देखाउन नाटकका संवादमा बोलिएका विषयहरू भने केही भारी लाग्छन् । टीकाभक्त जिरेलको परिकल्पना तथा निर्देशनमा बनेको नाटकमा शिवप्रसाद अधिकारी, हेमन्त अर्याल, नीतु पोखरेल, ध्रुवसागर थापा, अमृता खनाललगायतका कलाकारको अभिनय रहेको छ । सद्भावः 'अ ग्लोरी आफ थिएटर'ले प्रस्तुत गरेको नाटक बुधबारसम्म मञ्चन हुनेछ ।


प्रतिक्रिया दिनुहोस !

Unity

working together is no longer optional-it is a matter of compulsion

Annapurna Media Network has announced the Unity for Sustainability campaign which comes into force from January 1, 2022. The main aim of this campaign is to 'lead the climate change dialogue' working closely with all the stakeholders on sustainable development mode, particulary focusing on climate-change issues.