स्नायुविज्ञानमा उत्कृष्ट सेवाका लागि उपेन्द्र देवकोटा पुरस्कार

उपेन्द्र देवकोटा फाउन्डेसनद्वारा सन् २०२३ मा पहिलो ल्भ्ग्च्इऋइल् सम्मेलनसँगै स्नायुविज्ञानमा उत्कृष्ट सेवाका लागि ‘उपेन्द्र देवकोटा पुरस्कार’ स्थापना गरेको हो । नेपालमा आधुनिक स्नायुरोग शल्यचिकित्साका पिता एवं प्रवर्तक प्रा.डा. उपेन्द्र देवकोटाको नाममा स्थापित यस फाउन्डेसनले उहाँको अधुरो कार्यलाई अघि बढाउने कार्य गर्दछ । 

प्रा.डा.देवकोटाको शैक्षिक आदानप्रदानमा विश्वास थियो । डा.देवकोटाका अनुसार, विज्ञानको वास्तविक विकास, सहकार्य, जिज्ञासा र विचार मन्थन तथा अनुसन्धान खुला रूपमा साझा गर्न सकिने वातावरण मात्र सम्भव हुन्छ । हरेक दुई वर्षमा, उहाँको पुण्यतिथिका दिन, हामी उहाँको सम्झनामा स्नायुविज्ञानको परिवर्तनका लागि एकत्रित हुन्छौं । 

सम्मेलनको उद्घाटन समारोहमा प्रा.डा.देवकोटाको उत्कृष्ट सेवा र आजीवन समर्पणलाई प्रतिबिम्बित गर्ने व्यक्तिलाई ग्म्ँ पुरस्कार प्रदान गर्ने परम्परा स्थापित गरिएको छ । मञ्जरी देवकोटा - ट्रस्टी, उपेन्द्र देवकोटा फाउन्डेसन।

सन् २०२३ मा प्रदान गरिएको पहिलो पुरस्कार श्रद्धेय डा.दिनेशनाथ गंगोललाई प्रदान गरिएको थियो । डा.गंगोल प्रा.डा.देवकोटाका गुरु तथा दृढ समर्थक हुन् । डा.गंगोलले सन् १९८३ मा बेलायतको ग्लास्गोमा डा.देवकोटालाई स्नायु शल्यचिकित्साको तालिमको व्यवस्था गर्नुभएको थियो । प्रा.डा.देवकोटा मन्त्री भएको बेला वीर अस्पतालमा नेसनल एकेडेमी अफ मेडिकल साइन्सेस (नाम्स) स्थापना गर्नुभयो । त्यसका उपकुलपतिको रूपमा आफ्नै गुरु डा.गंगोलले देशको सेवा गर्नुभयो । नाम्स्ले गर्दा देशभरका सरकारी अस्पतालहरूमा चिकित्सकहरूले विशेषज्ञ शिक्षा पाउने वातावरण बन्यो । यसले सेवाको गुणस्तरीयतामा पनि धेरै योगदान गरेको छ । 

यस वर्ष हामी प्रा.डा. डेबिड टेरेन्स होपलाई उपेन्द्र देवकोटा पुरस्कारबाट सम्मानित गर्दै छांै । उहाँ प्रा.डा.देवकोटाका मित्र एवं सहकर्मी हुनुहुन्थ्यो । बेलायतको किविन्स मेडिकल सेन्टर, नोटिनहम युनिभर्सिटीमा वरिष्ठ स्नायु शल्यचिकित्सकबाट उहाँ सेवा निवृत्त हुनुभएको हो । 

प्रा.डा.होप नेपालमा १५ वर्षभन्दा बढी समयदेखि निरन्तर स्नायु शिक्षा प्रदान गर्न मद्दत गर्दै आउनुभएको छ । उहाँले वीर अस्पताल, नाम्स् देखि न्युरो अस्पताल बाँसबारीमा समेत सेवा प्रदान गर्नुभएको हो । उहाँको यस योगदानको कदर गर्दैै न्युरो अस्पताल बाँसबारीमा शैक्षिक भवन उहाँको नाममा समर्पित गरिएको छ । यो पुरस्कार प्रा.डा.उपेन्द्र देवकोटाको स्नायुविज्ञानको प्रवर्तनप्रतिको दृढ प्रतिबद्धता र अटल इच्छाशक्तिको निरन्तरताको प्रतीक हो ।