भेनेजुएलामा पाँच अमेरिकी पक्राउ, अमेरिका-मादुरो सरकारबीच तनाव तीव्र

काठमाडौं : भेनेजुएलाले पछिल्ला केही महिनामा कम्तीमा पाँच जना अमेरिकी नागरिकलाई हिरासतमा लिएको अमेरिकी अधिकारीले बताएका छन्।

सीएनएनसँग कुरा गर्दै उक्त विषयमा जानकारी राख्ने एक अमेरिकी अधिकारीका अनुसार हिरासतमा लिइएका व्यक्तिहरूका घटनागत अवस्था फरक-फरक छन्। तीमध्ये केही लागूऔषध तस्करीमा संलग्न हुनसक्ने आशंका गरिएको छ। ती अमेरिकी नागरिकहरू भेनेजुएलामा के गर्दै थिए र कुन अवस्थामा पक्राउ परे भन्ने विषयमा अमेरिकी अधिकारीहरूले थप जानकारी संकलन गरिरहेको जनाइएको छ।

ट्रम्प प्रशासनका अधिकारीहरूका अनुसार राष्ट्रपति निकोलस मादुरोको नेतृत्वमा रहेको भेनेजुएला सरकारले अमेरिकामाथि दबाब सिर्जना गर्न अमेरिकी नागरिकलाई ‘दबाबको साधन’का रूपमा प्रयोग गरिरहेको छ। पछिल्ला महिनाहरूमा मादुरोविरुद्ध अमेरिकी दबाब अभियान तीव्र बनेको छ, जसमा लागूऔषध तस्करीमा संलग्न जहाजमाथि अमेरिकी आक्रमण, भेनेजुएलाको बन्दरगाहमा सीआईएद्वारा गरिएको ड्रोन आक्रमण तथा तेल नाकाबन्दीसमेत छन्।

विश्लेषकहरूका अनुसार यो रणनीति भेनेजुएलाको दीर्घकालीन सहयोगी राष्ट्र रूसको अभ्याससँग मिल्दोजुल्दो छ। रूसले पनि पछिल्ला वर्षहरूमा अमेरिकासँगको तनावपूर्ण सम्बन्धमा अमेरिकी नागरिकहरूलाई दबाबको साधनका रूपमा प्रयोग गर्दै आएको आरोप लाग्दै आएको छ।

हालै हिरासतमा परेका अमेरिकी नागरिकबारे ‘द न्युयोर्क टाइम्स’ले पहिलोपटक समाचार सार्वजनिक गरेको हो। यस विषयमा अमेरिकी विदेश मन्त्रालयले प्रतिक्रिया दिन अस्वीकार गरेको छ भने ह्वाइट हाउसले पनि तत्काल कुनै टिप्पणी गरेको छैन।

ट्रम्प प्रशासनले भेनेजुएलामा सत्ता परिवर्तन खोजिरहेको औपचारिक रूपमा स्वीकार नगरे पनि राष्ट्रपति मादुरोलाई अवैध शासक र लागूऔषध तस्करको आरोप लगाउँदै आएको छ। प्रशासनले प्रतिबन्धित तेल जहाजहरूको नाकाबन्दीसहित विभिन्न आर्थिक र वित्तीय उपायमार्फत मादुरोमाथि दबाब बढाउँदै आएको छ।

गत डिसेम्बरमा अमेरिकी विदेश मन्त्रालयले मादुरोका तीन भतिजा, उनकी भाउजू र अन्य आफन्तलाई लक्षित गर्दै दुई चरणमा प्रतिबन्ध घोषणा गरेको थियो। सोही महिनामा अमेरिकाले भेनेजुएलामा पहिलोपटक स्थल लक्ष्यमा आक्रमण गर्दै सीआईए ड्रोनमार्फत एक बन्दरगाहमा प्रहार गरेको सीएनएनले जनाएको थियो।

अमेरिकी विदेशमन्त्री मार्को रुबियोले डिसेम्बरमा आयोजित पत्रकार सम्मेलनमा 'वर्तमान भेनेजुएला शासनसँगको यथास्थिति अमेरिका लागि असह्य छ' भन्दै मादुरोविरुद्धको दबाब जारी रहने संकेत दिएका थिए।

यसैबीच, भेनेजुएलाका राष्ट्रपति मादुरोले हालैको बन्दरगाह आक्रमणबारे केही दिनमा छलफल हुन सक्ने बताउँदै देश सुरक्षित रहेको दाबी गरेका छन्। राज्य सञ्चालित टेलिभिजन च्यानल भीटीभीमा प्रसारित अन्तर्वार्तामा उनले राष्ट्रिय रक्षा प्रणालीले देशको भौगोलिक अखण्डता र शान्ति सुनिश्चित गरिरहेको बताएका छन्।

मानवअधिकारकर्मीहरूका अनुसार भेनेजुएलामा सयौँ व्यक्ति राजनीतिक बन्दीका रूपमा हिरासतमा छन्। तीमध्ये केहीलाई २०२४ को निर्वाचनपछि पक्राउ गरिएको हो, जसमा मादुरोले जितको दाबी गरे पनि स्वतन्त्र पर्यवेक्षकहरूले निर्वाचन अलोकतान्त्रिक भएको बताएका थिए। भेनेजुएलाका मानवअधिकार संस्थाहरूका अनुसार बिहीबार दर्जनौँ बन्दीलाई रिहा गरिएको छ। तर तीमध्ये कुनै पनि अमेरिकी नागरिक नभएको मानवअधिकार संस्था ‘फोरो पेनाल’का प्रमुख आल्फ्रेडो रोमेरोले बताएका छन्।