एसइईमा प्रश्नपत्र चुहावट : सहायक केन्द्राध्यक्ष पक्राउ, घटना दबाउने प्रयास
चैत २६, २०८२ बिहीबार १९:३८:५१
विराटनगर : राष्ट्रियस्तरको र अत्यन्त संवेदनशील मानिने माध्यमिक शिक्षा परीक्षा (एसइई) मै गम्भीर अनियमितता सार्वजनिक भएको छ । मोरङको ग्रामथान गाउँपालिका–६ स्थित पब्लिक माध्यमिक विद्यालय परीक्षा केन्द्रबाट सहायक केन्द्राध्यक्षकै संलग्नतामा प्रश्नपत्र बाहिर पठाइएको पुष्टि भएपछि शिक्षा प्रणालीको विश्वसनीयतामाथि गम्भीर प्रश्न उठेको छ । घटनामा संलग्न रहेको आरोपमा सहायक केन्द्राध्यक्ष प्रेमलाल माझीलाई प्रहरीले नियन्त्रणमा लिएको छ ।
प्रारम्भिक अनुसन्धानबाट बिहीबार सञ्चालन भएको लेखा विषयको परीक्षाका क्रममा उनले मोबाइल फोन प्रयोग गरी प्रश्नपत्रको फोटो खिचेर बाहिर पठाएको पत्ता लागेको छ । प्रहरी स्रोतका अनुसार परीक्षा केन्द्रभित्रै जिम्मेवारी सम्हालेका व्यक्तिबाट यस्तो कार्य हुनु गम्भीर लापरबाही मात्र नभई नियोजित अनियमितताको प्रमाण हो । प्रश्नपत्र चुहावटको सूचना पाए लगत्तै इलाका प्रहरी कार्यालय बेलबारीबाट खटिएको टोलीले माझीलाई नियन्त्रणमा लिएको थियो । प्रारम्भिक सोधपुछका क्रममा माझीले मोबाइलमार्फत प्रश्नपत्र पठाएको स्वीकार गरेको स्रोतले जनाएको छ ।
यस घटनाले परीक्षा सञ्चालनमा संलग्न पदाधिकारीहरूको भूमिकामाथि नै प्रश्न उठाएको छ । सामान्यतया केन्द्राध्यक्ष, सहायक केन्द्राध्यक्ष र निरीक्षकहरूलाई परीक्षा सञ्चालमा उच्च सतर्कता अपनाउन निर्देशन दिइन्छ । तर, उल्टै जिम्मेवारीमा रहेका व्यक्तिबाटै गोपनीयता भंग भएपछि परीक्षाको निष्पक्षता र विश्वसनीयता दुवैमा गम्भीर असर पर्ने देखिएको छ । प्रहरीले माझीविरुद्ध शिक्षा ऐनअन्तर्गत मुद्दा चलाउन अदालतबाट म्याद थप गरी अनुसन्धान अघि बढाएको छ । अन्य व्यक्तिको संलग्नता भए–नभएको विषयमा पनि अनुसन्धान केन्द्रित गरिएको प्रहरी स्रोतले बतायो ।
परीक्षा केन्द्रभित्र मोबाइल फोन प्रयोग पूर्ण रूपमा निषेध गरिएको हुन्छ । तर, यस घटनाले नियम कार्यान्वयनमा गम्भीर कमजोरी रहेको देखाएको छ । प्रविधिको दुरुपयोग गर्दै प्रश्नपत्र बाहिर पठाउने प्रवृत्ति पहिले पनि देखिँदै आएको भए पनि केन्द्र व्यवस्थापनमै संलग्न व्यक्तिको प्रत्यक्ष सहभागिता देखिनु अत्यन्त चिन्ताजनक भएको शिक्षा क्षेत्रका जानकारहरू बताउँछन् ।
घटनापछि सम्बन्धित निकायको भूमिका पनि विवादमा परेको छ । सम्बन्धित निकाय र अधिकारीहरुले भने घटनालाई लुकाउन एवं दबाउन खोजेका छन् । मोरङ प्रहरीका सूचना अधिकारी, डीएसपी लीलाराज लामिछानेले सहायक केन्द्राध्यक्ष पक्राउबारे जानकारी नभएको बताए । यस्तै, परीक्षा अनुगमनको जिम्मेवारीमा रहेको शिक्षा विकास तथा समन्वय इकाई, मोरङका प्रमुख शालिग्राम दाहालले पनि आफूलाई घटनाको जानकारी नभएको प्रतिक्रिया दिएका छन् ।
दुवै निकायबाट प्राप्त ‘जानकारी नभएको’ भन्ने अभिव्यक्तिले घटना दबाउने प्रयास भइरहेको आशंकालाई बलियो बनाएको छ । स्रोतका अनुसार प्रश्नपत्र चुहावट जस्तो गम्भीर विषय बाहिरिएपछि अनुगमन प्रणालीको प्रभावकारिता र जिम्मेवारीमाथि प्रश्न उठ्ने भएकाले सम्बन्धित पक्षले घटनालाई न्यून देखाउन खोजेको हुनसक्छ ।
यस घटनाले एसइई जस्तो राष्ट्रिय परीक्षाको सुरक्षा प्रणाली, अनुगमन संयन्त्र र जिम्मेवार निकायहरूको उत्तरदायित्वमाथि गम्भीर प्रश्न खडा गरेको छ । समयमै पारदर्शी छानबिन, अनुसन्धान र कडा कारबाही नभए यस्ता गतिविधिले शिक्षा प्रणालीप्रतिको जनविश्वास थप कमजोर बन्ने सरोकारवालाको भनाइ छ ।
प्रतिक्रिया दिनुहोस !
