अनशन तोड्न कसरी राजी भए सोनम वाङचुक ? पत्नी गीताञ्जली आङ्मोसँग कसले गर्‍यो कुरा ?

भारत : निट परीक्षा प्रश्नपत्र चुहावटको विरोधमा देशभर विद्यार्थी आन्दोलन चलिरहेका बेला केन्द्र सरकारले एउटा ठूलो उपलब्धि हासिल गरेको छ । सरकारबाट लिखित आश्वासन प्राप्त भएपछि प्रसिद्ध सामाजिक अभियन्ता सोनम वाङचुकले बिहीबार राति २६ दिनदेखि जारी रहेको आफ्नो अनिश्चितकालीन अनशन अन्त्य गरेका छन् ।

गुरुग्रामस्थित मेदान्ता अस्पतालमा केन्द्रीय स्वास्थ्य मन्त्री जेपी नड्डा र प्रधानमन्त्री कार्यालयका राज्यमन्त्री डा. जितेन्द्र सिंहको उपस्थितिमा वाङचुकले जुस पिएर अनशन तोडे । यसअघि दिनभर सरकारका उच्च तहमा पटक–पटक बैठक बसेका थिए । एनडीटीभीको एक रिपोर्टअनुसार, देशभर बढ्दो विद्यार्थी आन्दोलन र सोनम वाङचुकको बिग्रँदो स्वास्थ्य अवस्थालाई ध्यानमा राख्दै गृहमन्त्री अमित शाहले स्वास्थ्य मन्त्री जेपी नड्डा र राज्यमन्त्री डा. जितेन्द्र सिंहसँग करिब चार घण्टा लामो आपतकालीन बैठक गरेका थिए ।

उक्त बैठकमा सरकारले वाङचुकको स्वास्थ्यलाई सर्वोच्च प्राथमिकता दिँदै उनका मागप्रति सकारात्मक दृष्टिकोण अपनाउने निर्णय गरेको बताइएको छ । गृहमन्त्रीको निर्देशनपछि डा. जितेन्द्र सिंहले वाङचुककी पत्नी गीताञ्जली आङ्मोसँग टेलिफोनमा कुरा गर्दै सरकार आफ्नो प्रतिबद्धतामा दृढ रहेको विश्वास दिलाए र वाङचुकलाई अनशन अन्त्य गर्न मनाइ दिन अनुरोध गरे । त्यसपछि साँझ जेपी नड्डा र डा. जितेन्द्र सिंह स्वयं मेदान्ता अस्पताल पुगेर सरकारको आधिकारिक आश्वासनपत्र वाङचुकलाई हस्तान्तरण गरेका थिए ।

सरकारले दिएका प्रमुख आश्वासन
सोनम वाङचुक, उनकी पत्नी तथा समर्थकहरूको उपस्थितिमा जेपी नड्डाले सरकारका प्रतिबद्धताहरू पढेर सुनाए । ती आश्वासनहरू यस प्रकार छन् :
–आन्दोलनकारीहरूमाथि कुनै मुद्दा दर्ता गरिने छैन ।
–जन्तर–मन्तरमा शान्तिपूर्ण प्रदर्शन गर्ने विद्यार्थी तथा २० जुलाई २०२६ मा संसद मार्चमा सहभागी युवामाथि कुनै आपराधिक मुद्दा दर्ता गरिने छैन ।
–कार्मिक तथा प्रशिक्षण विभाग अन्तर्गत नयाँ कडा कानुन अर्को साता संसदमा पेश गरिनेछ, जसलाई छिट्टै मन्त्रिपरिषद्बाट स्वीकृति मिल्ने अपेक्षा गरिएको छ ।
–निट प्रश्नपत्र चुहावटका कारण आत्महत्या गरेका विद्यार्थीका परिवारलाई उचित क्षतिपूर्ति दिने विषयमा सरकारले सकारात्मक रूपमा विचार गरिरहेको छ ।
–प्रश्नपत्र चुहावट तथा परीक्षा प्रणालीमा सुधार सम्बन्धी विषयमा संसदमा विस्तृत छलफल गराइने सरकारको प्रतिबद्धता दोहोर्‍याइएको छ ।
वार्ताका लागि सरकार तयार
कक्रोच जनता पार्टी (सीजेपी) को माग स्वीकार गर्दै सरकारले विद्यार्थी प्रतिनिधिहरूलाई शुक्रबार कुनै तटस्थ स्थानमा औपचारिक वार्ताका लागि आमन्त्रण गर्ने आश्वासन दिएको छ । यसअघि सीजेपी नेताहरूले मन्त्रीहरूको सरकारी निवास वा कार्यालयमा वार्ता गर्न अस्वीकार गर्दै तटस्थ स्थानमै बैठक हुनुपर्ने माग गरेका थिए ।

प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको सन्देश
सोनम वाङचुकले अनशन अन्त्य गरेको घोषणा गरे लगत्तै प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले सामाजिक सञ्जाल एक्समार्फत खुसी व्यक्त गर्दै लेखेका छन्, ‘म सोनमजीलाई चिकित्सकहरूको सल्लाहअनुसार आफ्नो दैनिक जीवनशैली अपनाउन र सकेसम्म चाँडो स्वास्थ्य लाभ गर्न आग्रह गर्दछु । म ईश्वरसँग उहाँ सधैं स्वस्थ रहून् भन्ने प्रार्थना गर्दछु ।’

लद्दाख फर्किने इच्छा
अनशन समाप्त गरेपछि सोनम वाङचुकले पुनः लद्दाख फर्किने इच्छा व्यक्त गरेका छन् । स्रोतका अनुसार उनले मन्त्रीहरूलाई लद्दाख प्रस्थान गर्नु अघि आन्दोलनरत विद्यार्थी र समर्थकहरूसँग भेटेर सरकारका प्रतिबद्धतामा विश्वास कायम राख्न तथा आन्दोलनलाई शान्तिपूर्ण र अनुशासित रूपमा अघि बढाउन आग्रह गर्ने बताएका छन् । साथै, आन्दोलन कुनै अराजक वा असामाजिक तत्वको प्रभावमा नपरोस् र यसको नैतिक शक्ति तथा पवित्रता कायम रहोस् भन्ने अपिल पनि गर्ने उनले बताएका छन् ।